ZAPIS I ZNACZENIE NAZWISK ROKUGAŃSKICH RODZIN
Marek Mydel


      W tej serii artykułów chciałbym zająć się bliżej sprawą zapisu i znaczeniem nazw rodzin należących do poszczególnych klanów. Ponieważ do tej pory nie spotkałem się z ich oficjalną (i w ogóle jakąkolwiek) wersją, uznałem, że poniższe informacje będą przydatne wszystkim grającym i prowadzącym "Legendę Pięciu Kręgów". Na co dzień samuraje spotykają się przecież z korespondencją klanową oznaczaną nie tylko monami rodowymi, ale także podpisami autorów, zaś wybór odpowiedniego i znaczącego imienia może być decydujący w karierze bushi.
      Znaczna część imion i nazwisk w Japonii i w Rokuganie bierze swe źródło z natury: nazwy roślin, zwierząt czy obiektów geograficznych były używane zwłaszcza w tradycyjnych imionach, wskazując na przykład pochodzenie samuraja, czy jakiś symboliczny element świata, który miał oddawać charakter wojownika. Pamiętać tu należy także o tym, iż samuraj przez całe swoje życie posługiwał się wieloma imionami: innym przed gempuku, innym po, kolejnym po adopcji, jeszcze następnym tylko się podpisywał i wreszcie ostatnim po przejściu w stan inkyo (emerytura), które to imię było też jego imieniem pośmiertnym, pod którym był czczony jako przodek rodziny. Najważniejsze było oczywiście to przybierane po osiągnięciu dorosłości, zaś miano pośmiertne najczęściej powstawało po zamianie tradycyjnych czytań japońskich (kunyomi) na buddyjskie czytania pochodzenia chińskiego (onyomi). Na przykład imię Yamatoki ("góry i czas") zmieniło by się na Sanji. Nic więc dziwnego, że i nazwy rodzin w Rokuganie uległy licznym zmianom z biegiem czasu, tak, że pierwotne znaczenie związane z naturą czy konkretnymi zjawiskami fizycznymi nabrało charakteru symbolicznego, oddającego specyfikę i ducha rodu, choć jak się okaże nie stało się tak we wszystkich przypadkach. Ostatnią rzeczą, którą należy wziąć pod uwagę jest funkcjonowanie naraz kilku różnych wersji nazw rodów zapisywanych odmiennymi znakami, choć zawsze istnieje jedna oficjalna, ustalana przez ród Seppun i stosowana we wszystkich oficjalnych dokumentach oraz kronikach. Wiąże się to zarówno z dużą elastycznością języka (w warstwie fonetycznej) używanego w Rokuganie, jak i z celowym działaniem, mającym na przykład ośmieszyć członków klanu, w którego nazwie użyto innych znaków. Zwłaszcza klany Żurawia i Skorpiona znane są z takich zachowań, często w osobistej lub tajnej korespondencji pomiędzy swymi członkami stosując subtelnie obraźliwe miana. Znanych jest nawet kilka przypadków pojedynków wywołanych znalezionym przypadkiem listem. Ciekawe, że najczęściej ktoś z rodzin Kakita lub Bayushi wychodził z nich zwycięsko...
      Na koniec wprowadzenia pragnę jeszcze wspomnieć, iż poniższe informacje są nieoficjalne, zaś przy doborze znaków i ich znaczeń kierowałem się raczej "grywalnością", tudzież ogólnie pojętym klimatem systemu niż dosłownością. Dlatego tłumaczenia są raczej wolne, zaś kanji wybrane z uwagi na odpowiednie brzmienie spośród masy możliwych czytań, zatem nie mogą być wersją ostateczną, a raczej propozycją, którą ja uznałem za najatrakcyjniejszą.

      Poszczególne teksty z tego cyklu połączone będą z artykułami opisującymi alternatywną heraldykę Rokuganu. Takie "kombinowane" teksty będą nosiły nowy tytuł - "Ze zwojów Seppun" [przyp. red.]


 
 


TORI &
PORTAL

prezentują